De juiste indeling: hoeveel vierkante meter heeft u nodig?

Hoe groot moet een mantelzorgwoning zijn? Dat hangt af van wie er gaat wonen, wat die persoon nodig heeft en hoeveel ruimte uw tuin biedt. Hieronder leest u welke ruimtes u nodig heeft en waar de grenzen liggen.

Welke ruimtes heeft u nodig?

Een mantelzorgwoning is een complete woning op kleine schaal. De meeste woningen hebben deze ruimtes:

• Een woonkamer met open keuken, waar u eet, zit en bezoek ontvangt.
• Een slaapkamer, bij voorkeur met ruimte aan beide kanten van het bed.
• Een badkamer met toilet en een inloopdouche zonder drempel.
• Een berging voor bijvoorbeeld een rollator, scootmobiel of tuinspullen.
• Een technische ruimte of kast voor de verwarming, de boiler, de ventilatie en de meterkast.

Voor nieuwbouw geldt een regel uit het Besluit bouwwerken leefomgeving: minstens 55 procent van de gebruiksoppervlakte van een woning moet verblijfsgebied zijn. Dat is het deel waar u echt woont, zoals de woonkamer, de keuken en de slaapkamer. De badkamer, de berging en de technische ruimte tellen daar niet bij. Een woning met veel bergruimte en weinig leefruimte past dus niet zomaar.

Ruimte voor rollator of rolstoel

Denk bij de maten niet alleen aan nu, maar ook aan later. Een rollator of rolstoel vraagt meer ruimte dan u misschien verwacht. De Rijksdienst voor Ondernemend Nederland (RVO) noemt bijvoorbeeld deze eisen voor een woning die geschikt is voor een bewoner met rollator:

• De smalste doorgang tot voorbij de voordeur is minimaal 800 millimeter breed.
• Drempels zijn maximaal 20 millimeter hoog.
• Naast het toilet is een vrije ruimte van 1,1 bij 1,1 meter.
• In de doucheruimte is een vrije ruimte van 1,1 bij 1,1 meter.

Voor een rolstoel is vaak meer ruimte nodig. Is daar nu al sprake van, of verwacht u dat? Vraag dan advies aan een ergotherapeut voordat de tekening vastligt.

Hoe groot mag u bouwen?

Dat hangt af van de plek en van de regels in uw gemeente. Op dit moment verschillen die regels per gemeente. Buiten de bebouwde kom staan de standaardregels van het omgevingsplan onder voorwaarden een verplaatsbare mantelzorgwoning van maximaal 100 vierkante meter toe. Gemeenten kunnen daarvan afwijken. Vraag altijd bij uw gemeente na wat voor uw adres geldt.

Naar verwachting gaan per 1 januari 2027 landelijke regels gelden voor familie- en mantelzorgwoningen in de achtertuin. Volgens de Rijksoverheid hangt de maximale oppervlakte dan af van de grootte van het bebouwingsgebied, het deel van uw achtererf waar u mag bouwen:

• Tot 100 vierkante meter bebouwingsgebied: de helft daarvan.
• Tussen 100 en 300 vierkante meter: 50 vierkante meter plus 20 procent van het deel boven de 100.
• Boven 300 vierkante meter: 90 vierkante meter plus 10 procent van het deel boven de 300, tot in totaal 150 vierkante meter.
• De bouwhoogte is maximaal 5 meter.

Een schuur of overkapping die al in de achtertuin staat, telt bij dit soort regels vaak mee. Reken dat vooraf goed na.

Tips voor een kleine tuin

Een kleine woning kan heel prettig wonen als de indeling klopt. Kies voor een open keuken en woonkamer, zodat de ruimte groter voelt. Schuifdeuren nemen minder plek in dan draaideuren. Een deur van de slaapkamer direct naar de badkamer scheelt een gang. En met kasten tot aan het plafond houdt u de vloer vrij.

Van Leeuwen ontwerpt elke woning met indeling en afwerking naar wens, passend bij uw tuin en bij wie er gaat wonen. In een vrijblijvend adviesgesprek kijken we samen welke maat en indeling bij u past.